HR-LAB · การสิ้นสุดการจ้าง

การจ่ายเงินเมื่อสิ้นสุดการจ้าง

เมื่อการจ้างสิ้นสุด ต้องจ่ายเงินอะไรบ้าง แต่ละรายการถึงกำหนดเมื่อไร หักอะไรได้หรือไม่ได้ และเอกสารอะไรที่ต้องส่งมอบ

Handout PDF
อ่านบทความ ↓
ตรวจทาน 14 สิงหาคม 2569 · ปรับปรุงสื่อการสอน 9 ตุลาคม 2569
3วันค่าจ้างและ OT ค้างเมื่อนายจ้างเลิกจ้างม.70
วันที่ออกสินจ้างจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวม.17/1
15%ต่อปีดอกเบี้ยเมื่อผิดนัดม.9
15%ทุก 7 วันเงินเพิ่มเมื่อจงใจไม่จ่ายม.9
KNOWLEDGEการสิ้นสุดการจ้าง
UPDATED9 ต.ค. 69
SLIDES14 สไลด์พร้อมนำเสนอ
2 VIEWSบริษัท / ลูกจ้าง
คำถามหลัก

พนักงานคนนี้ออกจากงาน ต้องจ่ายเงินรายการใดบ้าง และภายในเมื่อไร

คำตอบสั้น

ทำ final pay แยกทีละรายการพร้อมฐานกฎหมายและวันครบกำหนด: ค่าจ้างค้าง OT และค่าทำงานวันหยุด (ถ้านายจ้างเลิกจ้าง จ่ายภายใน 3 วัน) วันพักร้อนตามมาตรา 67 สินจ้างแทนการบอกกล่าว ค่าชดเชยหรือค่าชดเชยพิเศษ และเงินกองทุน หักได้เฉพาะรายการที่มีฐานกฎหมาย และต้องออกหนังสือรับรองการทำงานกับ 50 ทวิ การเคลียร์ทรัพย์สินไม่ใช่เงื่อนไขในการยึดเงินตามกฎหมาย

มุมบริษัทและฝ่าย HRสิ่งที่ต้องตั้งค่า ตรวจ และเก็บหลักฐานมุมลูกจ้างสิทธิที่ต้องตรวจ หลักฐาน และช่องทางทักท้วง
01

ขอบเขตและหลักตัดสินที่ต้องใช้

พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน มาตรา 67, 70, 118 เป็นต้น; CCC; ภาษี/SSO/PVD/EWF ตามกรณี

บทความนี้ครอบคลุม

  • ค่าจ้างค้าง OT ค่าทำงานวันหยุด
  • วันพักร้อนตามมาตรา 67
  • สินจ้างแทนการบอกกล่าว
  • ค่าชดเชยและค่าชดเชยพิเศษ
  • กองทุนและภาษี
  • รายการหักที่ยังทำได้

หลักตัดสินที่ต้องใช้

  1. นายจ้างเลิกจ้าง ต้องจ่ายค่าจ้าง ค่าล่วงเวลา ค่าทำงานและ OT ในวันหยุดภายใน 3 วัน (ม.70)
  2. ลาออกเอง จ่ายเงินที่ถึงกำหนดในรอบจ่ายค่าจ้างปกติ
  3. วันพักร้อนตามมาตรา 67 จ่ายแตกต่างตามเหตุที่สิ้นสุด และสินจ้างแทนการบอกกล่าวจ่ายในวันที่ให้ออก
  4. หักได้เฉพาะรายการตามมาตรา 76 หรือกฎหมายเฉพาะ ภายในเพดาน และมีความยินยอมเมื่อจำเป็น
  5. ผิดนัดจ่าย มีดอกเบี้ย 15% ต่อปี และถ้าจงใจ เงินเพิ่ม 15% ทุก 7 วัน (ม.9)
02

ตัดสินใจทีละขั้น

ไล่คำถามจากบนลงล่าง และหยุดเมื่อเจอผลลัพธ์แรก

  1. 01นายจ้างเป็นฝ่ายเลิกจ้างหรือไม่
    ใช่ไปข้อถัดไป
    ไม่ใช่ลาออก: จ่ายในรอบปกติ ไม่มีค่าชดเชย จ่ายวันพักร้อนที่สะสม
  2. 02มีเหตุตามมาตรา 119 ที่ระบุในหนังสือหรือไม่
    ใช่จ่ายค่าจ้างค้างภายใน 3 วัน และวันพักร้อนที่สะสม ไม่มีค่าชดเชย
    ไม่ใช่ไปข้อถัดไป
  3. 03บอกกล่าวล่วงหน้าครบตามรอบจ่ายค่าจ้างหรือไม่
    ใช่จ่ายค่าจ้างค้าง + วันพักร้อนตามส่วน + ค่าชดเชย
    ไม่ใช่เพิ่มสินจ้างแทนการบอกกล่าวในวันที่ให้ออก
03

มุมบริษัทและฝ่าย HR: สิ่งที่ต้องทำให้ครบ

ระบบที่ดีต้องทำให้คำตัดสิน เอกสาร และผลใน Payroll หรือ HRIS เชื่อมกัน

worksheet final pay ต้องมีฐานกฎหมายและวันครบกำหนดแยกทุกรายการ อย่าใช้ใบเคลียร์ทรัพย์สินเป็นเหตุยึดเงินตามกฎหมาย และตรวจเงินกองทุน ภาษี และประกันสังคมให้ครบก่อนปิดเรื่อง

  1. ใช้ worksheet final pay ที่แยกฐานและวันครบกำหนด
  2. ตั้งกำหนดจ่าย 3 วันอัตโนมัติเมื่อเลิกจ้าง
  3. แยกขั้นตอนคืนทรัพย์สินออกจากการจ่ายเงิน
  4. ส่งมอบหนังสือรับรองการทำงานและ 50 ทวิ

เอกสารและหลักฐานที่ต้องเก็บ

  • worksheet final pay แยกรายการ
  • หนังสือเลิกจ้างหรือหนังสือลาออก
  • หลักฐานการจ่ายเงินแต่ละรายการ
  • หนังสือรับรองการทำงาน
  • 50 ทวิ และแบบแจ้งออกประกันสังคม
04

มุมลูกจ้าง: ตรวจสิทธิจากเงื่อนไขและหลักฐาน

ตรวจ payslip หรือ statement สุดท้ายทีละรายการ ไม่ดูยอดรวมอย่างเดียว ถามให้ได้ว่าแต่ละยอดคิดจากอะไร และเก็บเอกสารทั้งหมด

  1. ขอ statement สุดท้ายที่แยกรายการ
  2. ตรวจกำหนดจ่ายของแต่ละรายการ
  3. เก็บหนังสือรับรองการทำงานและ 50 ทวิ

เมื่อเห็นต่างหรือยังไม่ได้รับการแก้ไข

  1. ขอหนังสือแจ้งเหตุ วันที่มีผล และรายการเงินแยกทีละประเภทเป็นลายลักษณ์อักษร
  2. ทักท้วงกับฝ่ายบุคคลโดยแยกค่าจ้างค้าง สินจ้างแทนการบอกกล่าว ค่าชดเชย วันหยุดคงเหลือ และกองทุน
  3. เงินตาม พ.ร.บ.ยื่นพนักงานตรวจแรงงานได้ ส่วนเลิกจ้างไม่เป็นธรรมหรือข้อพิพาทสัญญาฟ้องศาลแรงงานโดยตรง และอย่าปล่อยกำหนดเวลาสั้นผ่านไป
05

ลำดับเวลาและกำหนดที่ต้องไม่พลาด

  1. วันที่ให้ออกจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าว (ถ้ามี)
  2. ภายใน 3 วัน (นายจ้างเลิกจ้าง)จ่ายค่าจ้าง OT และค่าทำงานวันหยุดที่ค้าง
  3. วันสิ้นสุดการจ้างจ่ายค่าชดเชย วันพักร้อน และออกหนังสือรับรองการทำงาน
  4. หลังออกแจ้งออกประกันสังคม ดำเนินเงินกองทุน และออก 50 ทวิ
06

ตัวอย่างคำนวณและการตัดสินกับกรณีจริง

01

เลิกจ้างเพราะยุบหน่วยงาน

เงินเดือน 30,000 บาท อายุงาน 5 ปี ให้ออกวันที่ 31 พฤษภาคม (แจ้งวันเดียวกัน) ค้าง OT 4,500 บาท วันพักร้อนตามส่วนคงเหลือ 2 วัน

  1. เงินเดือนพฤษภาคม + OT ค้าง (ภายใน 3 วัน)34,500
  2. วันพักร้อน 2 × 1,0002,000
  3. สินจ้างแทนการบอกกล่าว (ถึง 30 มิ.ย.)30,000
  4. ค่าชดเชย 180 × 1,000180,000
รวม 246,500 บาท แยกรายการและกำหนดจ่ายตามฐานกฎหมายของแต่ละรายการ
02

ยึดเงินเดือนจนกว่าจะคืนโน้ตบุ๊ก

พนักงานลาออก ยังไม่คืนโน้ตบุ๊กบริษัท ฝ่ายบัญชีต้องการระงับเงินเดือนงวดสุดท้ายไว้ก่อน

  1. ฐานกฎหมายให้ยึดค่าจ้างไม่มี
  2. หักค่าเสียหายต้องเข้าเงื่อนไข ม.76
จ่ายเงินเดือนตามกำหนด และติดตามทรัพย์สินแยกต่างหาก หักได้เฉพาะเมื่อเข้าเงื่อนไขมาตรา 76 และมีความยินยอม
07

ความเข้าใจผิดที่ต้องหยุดก่อน

เข้าใจผิดทุกกรณีจ่ายภายใน 3 วัน
ที่ถูกต้อง3 วันใช้เมื่อนายจ้างเลิกจ้าง และเฉพาะค่าจ้าง OT และค่าทำงานวันหยุด
เข้าใจผิดยึดเงินได้จนกว่าจะเคลียร์ทรัพย์สิน
ที่ถูกต้องต้องจ่ายตามกำหนด ทรัพย์สินจัดการแยก
เข้าใจผิดยอดรวมถูกก็พอ
ที่ถูกต้องต้องแยกรายการเพราะแต่ละรายการมีฐานและภาษีต่างกัน
08

ทดสอบความเข้าใจ 3 ข้อ

เลือกคำตอบเพื่อดูเฉลยและเหตุผล

1นายจ้างเลิกจ้าง ค่าจ้างและ OT ค้างต้องจ่ายภายใน

2ลาออกเอง ต้องจ่ายเงินเดือนค้างเมื่อไร

3นายจ้างจงใจไม่จ่ายเงินตามกำหนด ต้องจ่ายเงินเพิ่มเท่าไร

09

คู่มือปฏิบัติฉบับเต็มสำหรับทีม HR

รวม Workflow 7 จุด หลักตัดสิน ตัวอย่าง และรายการตรวจฉบับเต็มตามมาตรฐาน Knowledge ของ HR-LAB เปิดดูเมื่อต้องใช้กับกรณีจริง

Workflow เฉพาะเรื่อง: เจ็ดจุดที่ต้องปิดให้ครบ
FIELDสิ่งที่ต้องทำกับเรื่องนี้หลักฐานขั้นต่ำ
Triggerเริ่มเคสเมื่อเกิดคำขอ เหตุการณ์ หรือผล Payroll ที่เกี่ยวกับ การจ่ายเงินเมื่อสิ้นสุดการจ้างบันทึกรับเรื่องพร้อมวัน เวลา ผู้แจ้ง และช่วงสิทธิ
OwnerEmployee Relations ร่วมกับ Payroll ผู้มีอำนาจเลิกจ้าง และฝ่ายกฎหมายตามระดับความเสี่ยงผู้รับผิดชอบ ผู้ตรวจ ผู้อนุมัติ และผู้มีอำนาจลงนาม
Actionทำ final-pay register แยกค่าจ้างค้าง OT ค่าทำงานวันหยุด OT วันหยุด วันพักผ่อน notice pay severance และ special severance; เมื่อนายจ้างเลิกจ้าง มาตรา 70 ให้จ่ายค่าจ้างและเงินตาม พ.ร.บ.ที่ลูกจ้างมีสิทธิได้รับภายใน 3 วันนับแต่วันเลิกจ้าง; กรณีลาออกหรือสิ้นสุดแบบอื่นต้องตรวจวันครบกำหนดจากฐานสิทธิแต่ละรายการ; final-pay worksheet ต้องมี legal basis + due date แยกแต่ละรายการบันทึกการตรวจองค์ประกอบ ข้อยกเว้น และการอนุมัติ
Documentsสัญญา ประวัติเริ่มงาน และหลักฐานอายุงานต่อเนื่อง; หนังสือลาออก/เลิกจ้างและหลักฐานส่งมอบ; เหตุผล ข้อเท็จจริง คำเตือน และหลักฐานการสอบสวนเมื่อเกี่ยวข้องต้นฉบับ/สำเนาที่ตรวจสอบแหล่งที่มาและเวอร์ชันได้
Deadlineทำ final-pay register แยกค่าจ้างค้าง OT ค่าทำงานวันหยุด OT วันหยุด วันพักผ่อน notice pay severance และ special severance; เมื่อนายจ้างเลิกจ้าง มาตรา 70 ให้จ่ายค่าจ้างและเงินตาม พ.ร.บ.ที่ลูกจ้างมีสิทธิได้รับภายใน 3 วันนับแต่วันเลิกจ้าง; กรณีลาออกหรือสิ้นสุดแบบอื่นต้องตรวจวันครบกำหนดจากฐานสิทธิแต่ละรายการวันเริ่มนับ วันครบกำหนด และหลักฐานส่ง/รับ
Evidenceเชื่อมข้อเท็จจริง เอกสาร สูตร/ขั้นตอน ผลอนุมัติ และผลในระบบสำหรับ การจ่ายเงินเมื่อสิ้นสุดการจ้างdecision record ผลคำนวณ/ผลดำเนินการ และ audit trail ที่มีผู้ตรวจทาน
Consequenceเงินแต่ละประเภทอาจมีกำหนดจ่าย ดอกเบี้ย และเงินเพิ่มต่างกัน; กรอบ 3 วันตามมาตรา 70 ใช้เมื่อฝ่ายนายจ้างเลิกจ้าง ไม่ใช่กำหนดเดียวของการสิ้นสุดทุกแบบแผนแก้ไข ผู้รับผิดชอบ กำหนดเสร็จ และช่องทางทักท้วง
ขอบเขตและหลักตัดสินฉบับเต็ม

เรื่องนี้คืออะไร และต้องตรวจใครบ้าง

  1. ค่าจ้างค้าง
  2. OT
  3. holiday pay/holiday OT
  4. annual leave ที่ต้องจ่ายตามเหตุสิ้นสุด
  5. notice pay
  6. severance
  7. special severance
  8. PVD/EWF
  9. deductions ที่ยังทำได้
  10. tax/50 bis
  11. certificate

หลักตัดสินตามมาตรฐาน Knowledge

  1. ทำ final-pay register แยกค่าจ้างค้าง OT ค่าทำงานวันหยุด OT วันหยุด วันพักผ่อน notice pay severance และ special severance
  2. เมื่อนายจ้างเลิกจ้าง มาตรา 70 ให้จ่ายค่าจ้างและเงินตาม พ.ร.บ.ที่ลูกจ้างมีสิทธิได้รับภายใน 3 วันนับแต่วันเลิกจ้าง; กรณีลาออกหรือสิ้นสุดแบบอื่นต้องตรวจวันครบกำหนดจากฐานสิทธิแต่ละรายการ
  3. หักได้เฉพาะฐานที่ยังชอบด้วยกฎหมาย ไม่ใช้การคืนทรัพย์สินเป็นเหตุยึดเงินทุกประเภท
  4. ออกสลิป/รายการคำนวณ หนังสือรับรองภาษี หนังสือรับรองการทำงาน และเอกสารกองทุนตามกรณี
ตัวอย่างและวิธีใช้กับกรณีจริง
  1. resignation
  2. normal termination
  3. §119
  4. retirement

ตัวอย่างคำนวณและการกระทบยอด

  1. ตัวอย่าง 1 — เลิกจ้างปกติ อายุงาน 4 ปี ค่าจ้างวันละ 800 บาทและมีค่าจ้างค้าง 5 วัน: ledger อย่างน้อยแยกค่าจ้างค้าง 800 × 5 = 4,000 บาท กับค่าชดเชย 800 × 180 = 144,000 บาท; notice pay/วันลาคงเหลือตรวจเพิ่ม
  2. ตัวอย่าง 2 — เลิกจ้างตามมาตรา 119 ไม่ได้ทำให้ค่าจ้างที่ทำไปแล้วหาย: หากค่าจ้างค้าง 5 วัน วันละ 800 บาท ยังคงบันทึก 4,000 บาทเป็นค่าจ้างค้าง แม้ค่าชดเชยอาจเป็นศูนย์เมื่อเหตุและขั้นตอนมาตรา 119 ครบ
รายการตรวจของบริษัทและลูกจ้าง

final-pay worksheet ต้องมี legal basis + due date แยกแต่ละรายการ; termination clearance ไม่ควรใช้เป็นเหตุยึด statutory payment

  1. final-pay worksheet ต้องมี legal basis + due date แยกแต่ละรายการ
  2. termination clearance ไม่ควรใช้เป็นเหตุยึด statutory payment
  3. แยกเหตุสิ้นสุด วันที่แจ้ง วันที่มีผล และวันครบกำหนดจ่ายเป็นคนละช่อง
  4. คำนวณค่าจ้างค้าง วันลา ค่าชดเชย และสินจ้างแทนการบอกกล่าวแยกรายการ

เอกสารที่บริษัทควรเปิดพร้อมกัน

  1. สัญญา ประวัติเริ่มงาน และหลักฐานอายุงานต่อเนื่อง
  2. หนังสือลาออก/เลิกจ้างและหลักฐานส่งมอบ
  3. เหตุผล ข้อเท็จจริง คำเตือน และหลักฐานการสอบสวนเมื่อเกี่ยวข้อง
  4. ตารางคำนวณเงินทุกประเภทและหลักฐานชำระ
  5. service timeline และรายการเงินเมื่อสิ้นสุดการจ้าง

ตรวจ payslip/final statement รายก้อน ไม่ดูยอดรวมอย่างเดียว

  1. ตรวจ payslip/final statement รายก้อน ไม่ดูยอดรวมอย่างเดียว
  2. เก็บหนังสือและซอง/อีเมลที่พิสูจน์วันที่ได้รับแจ้งจริง
  3. ขอตารางแจกแจงเงินแต่ละสิทธิ อย่าตัดสินจากยอดโอนรวมเพียงยอดเดียว

คำถามข้อเท็จจริงก่อนโต้แย้ง

  1. ใครอยู่ในบังคับของเรื่อง “การจ่ายเงินเมื่อสิ้นสุดการจ้าง” และมีข้อยกเว้นจากงาน สถานะ หรือเหตุการณ์ใด
  2. ข้อเท็จจริงเรื่อง ค่าจ้างค้าง เป็นอย่างไรในวันที่สิทธิเกิด
  3. ข้อเท็จจริงเรื่อง OT เป็นอย่างไรในวันที่สิทธิเกิด
  4. ข้อเท็จจริงเรื่อง holiday pay/holiday OT เป็นอย่างไรในวันที่สิทธิเกิด
  5. ข้อเท็จจริงเรื่อง annual leave ที่ต้องจ่ายตามเหตุสิ้นสุด เป็นอย่างไรในวันที่สิทธิเกิด
  6. เอกสารฉบับใดมีผลในวันเกิดเหตุ และการปฏิบัติจริงตรงกับเอกสารหรือไม่
REF

กฎหมายและเอกสารอ้างอิง

ตรวจทานวันที่ 14 สิงหาคม 2569 และปรับปรุงสื่อการสอนพร้อมตรวจทานเพิ่มเติม 9 ตุลาคม 2569 การใช้กับกรณีจริงต้องพิจารณาตัวบทที่มีผล ประกาศที่เกี่ยวข้อง และข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี

  1. พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน มาตรา 67, 70, 118 เป็นต้น; CCC; ภาษี/SSO/PVD/EWF ตามกรณี
  2. พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 — ราชกิจจานุเบกษา
  3. กองนิติการ กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน — กฎหมายคุ้มครองแรงงาน
MORE

บทความที่เกี่ยวข้อง